Κυριακή, 11 Νοεμβρίου 2012

Τέλος εποχής και της παιχνιδιάρικης διάθεσης - Το επταήμερο του Διόδωρου


Διάβαζα διάφορες (υποτίθεται;) απαντήσεις μαθητών σχολείων της χώρας σε θέματα εξετάσεων. Μου έκανε εντύπωση η απάντηση «η κυριότερη αιτία της εξάτμισης είναι η φωτιά κάτω από το κατσαρολάκι» - εμπεριέχει όλη την παθογένεια του σύγχρονου Ελληνα: η κυριότερη αιτία της κρίσης είναι η τρόικα και όχι ότι ζούσαμε πάνω από τις δυνατότητές μας· η κυριότερη αιτία για τον εκφασισμό και τον ρατσισμό είναι οι μετανάστες, και όχι η αδιαφορία και ανεπάρκεια κρατικών μηχανισμών και η έλλειψη κοινωνικής συνοχής που θα μπορούσε να διατηρήσει τις αξίες μας και να εντάξει σε αυτές κάποιους πραγματικά απελπισμένους, στέλνοντας ταυτόχρονα στις χώρες τους ή στις φυλακές κάποιους εγκληματίες και τυχοδιώκτες.

Παρασκευή, 5 Οκτωβρίου 2012

Αγγελοι, δαίμονες και το μέλλον στα πανεπιστήμια - Το ΒΗΜΑ


Πριν απο δύο ημέρες διάβασα το επικοδομητικό άρθρο του κ. Καραδήμα, με τίτλο «Πανεπιστήμια και Πανεπιστημιακοί: Πέντε μύθοι και μία πραγματικότητα».

Ενα νηφάλιο κείμενο με πολλές αλήθειες, αν και κάπως ασπρόμαυρο, χωρίς γκρίζες ζώνες. Οι εξαιρετικοί Πανεπιστημιακοί που υπάρχουν στα Ελληνικά Πανεπιστήμια, που εργάζονται σκληρά, αμείβονται λιγότερο απο οτι αξίζουν, εμβαθύνουν στην έρευνα, επιζητούν την αξιολόγηση, και είναι ανταγωνιστικοί διεθνώς, υπάρχουνε.

Είχα την τύχη να τους έχω καθηγητές μου. Εχω την τύχη κάποιοι απο αυτούς σήμερα να με τιμουν με την φιλία τους και κάποιοι πραγματικά πολύτιμοι και αγαπημένοι μου φίλοι να ειναι Πανεπιστημιακοί στην Ελλάδα.

Με άλλα λόγια αυτους τους «εξαιρετικους» τους έχω γνωρίσει και τους γνωρίζω, μέσα απο τον δικο μου ακαδημαϊκό μικρόκοσμο του «εξωτερικού».

Κάποιους απο αυτούς τους ανθρώπους τους είδα πρόσφατα να μαζεύουνε τα παιδιά τους σε δύσκολες ηλικίες, και να ερχονται στο εξωτερικό, καταλαμβάνοντας με άνεση περιζήτητες θεσεις διευθυντών ερευνητικών εργαστηρίων και καθηγητών: γιατί με τους αναπομείναντες μισθούς τους απλά δεν μπορούσανε να έχουνε την ποιοτητα ζωης που επιθυμουν – και η οποια ήτανε και είναι μάλλον μια απλή ζωη, σπιτι-πανεπιστημιο-σπιτι, και κανένας αθλητικός όμιλος και ξένες γλώσσσες για τα παιδιά – άντε μερικοί ποιό ψαγμένοι και κουλτουριάρηδες θέλανε να τα στέλνουνε και στο ωδείο.

Για κάθε έναν απο αυτούς τους εξαιρετικούς δασκάλους και επιστήμονες, μπορώ να σας αναφέρω όμως άλλους δυο-τρεις ανεπαρκέστατους επιστημονικά και απαράδεκτους διδακτικά (για να μην χρησιμοποιήσω ποιό αδόκιμες εκφράσεις) συναδέλφους τους.

Αυτούς που περνάνε απο το Πανεπιστημιο για καφε, έχουνε τους μεταπτυχιακούς φοιτητές για να τους κουβαλάνε την τσάντα και να τους φέρνουνε τυρόπιτα, μπαίνουνε στα μαθήματα και λένε «δεν θέλω ερωτήσεις», σπαταλούν τα λεφτά των επιστημονικών επιχορηγήσεων με τρόπους νόμιμους μεν κατά πλειονότητα αλλά χωρις αντίκρυσμα, κανονίσανε να εκλέξουνε σε θέσεις ΔΕΠ τα παιδιά τους και τις γκομενίτσες τους, δεν έχουνε κάνει επιστημονική δημοσίευεση της προκοπής σχεδόν ποτέ στην ζωη τους.

Αυτούς που για όλα φταίνε οι άλλοι: οι ανεπαρκείς συνάδελφοι τους, το λίγο διοικητικό προσωπικό, οι αδιάφοροι φοιτητες, ο υπουργός, ο πρύτανης, το νομοθετικό πλαίσιο. Αυτούς που αποτελούν την φωνασκούσα μειοψηφία των εγωπαθών καρεκλοκένταυρων, εκλεγμένων σε θεσεις ευθυνης με δημοκρατικές αλλα άπειρης ηλιθιότητας διαδικασίες. Αυτούς που στο όνομα την κοινωνίας, των φοιτητών, της αριστεράς, της δεξιάς, και δεν ξέρω στο όνομα ποιανού άλλου, τελικά υπερασπίζονται ενα πράγμα. Το σάπιο κομματι του Πανεπιστημίου.

Το κομμάτι που δεν θέλει την πρόοδο, το κομμάτι που απεχθάνεται και κυνηγάει την Αριστεία, το κομμάτι που πλέον καταφέρνει να διώξει την Αριστεία απο την Ελλάδα, με την συνδρομή φυσικά της αναπόδραστης οικονομικής κρίσης. Στην αναμπουμπούλα, έλεγε η μάνα μου, ο λύκος χαίρεται.

Το Ελληνικό Πανεπιστήμιο δεν αποτελείται απο Άγγελους και Δαίμονες μόνον, φυσικα. Έχει και φιλότιμους ανθρώπους με λίγες επιστημονικές δυνατοτητες. Εχει και καλούς επιστήμονες που δεν μπορούνε να διδάξουνε σωστά. Και άλλους. Η ανάλυση του πότε, του πως και του γιατί γίνανε όλα αυτά δεν βοηθάει κανέναν.

Τι μπορεί να γίνει τώρα; Καταννοώ φυσικά, ότι μαγικές λύσεις δεν υπάρχουν σε πολύπλοκα προβλήματα. Το ελεύθερο Πανεπιστημιο, που επιτρεπει προσβαση σε ολους με βαση μονο την αξία τους, την αποδεδειγμένη μαθησιακή τους ικανότητα και την έμπρακτη επιθμία τους τους να κατακτήσουνε αλλά και να παράγουνε γνωση, ειναι ειναι μια απο τις σημαντικότερες κατακτήσεις του σύγχρονου πολιτισμού. Πρέπει λοιπόν, παση θυσία να διατηρηθεί.

Προσωπικά πιστεύω, οτι εάν δεν υπάρξει πραγματική αυτονόμηση των Πανεπιστημίων απο το Κράτος και το Υπουργείο, και αντίστοιχη εσωτερική αυτονόμηση των Σχολών και των Τμημάτων, δεν θα αλλάξει ποτε πραγματικά τίποτε. Ο ρόλος του υπουργείου πρέπει να περιοριστεί στην χρηματοδότηση: και στην κεντρικη χρηματοδότηση των Πανεπιστημίων για την βασικη τους λειτουργία, αλλά και στην χρηματοδότηση φοιτητων που έχουνε ανάγκες για τις προπτυχιακές και μεταπτυχιακές τους σπουδες.

Απο εκει και περα τα Πανεπιστήμια πρέπει να διαλέγουνε ποιούς και πόσους φοιτητες θέλουνε, θέτοντας τα δικα τους κριτήρια για τις επιδόσεις σε κεντρικές και αδιάβλητες εξετάσεις. Πρέπει να έχουν το δικαίωμα να διακόπτουνε τους φοιτητές που δεν εμφανίζονται ή δεν αποδίδουν.

Πρέπει να έχουν το δικαίωμα να ζητήσουνε η να μην ζητήσουνε δίδακτρα μέχρι κάποιο νομοθετικά οριζόμενο ετήσιο όριο (το οποίο το κράτος θα πρέπει να ειναι υποχρεωμένο να καλύπτει π.χ. με μορφη άτοκου δανείου μακράς διάρκειας για τους «μη έχοντες»). Πρέπει τελος τα Πανεπιστήμια να έχουν το δικαίωμα να προσλαβουνε ή και να απολύουνε διδακτικο αλλά και διοικητικο προσωπικό σύμφωνα με τις δυνατότητες τους και τις επιδιώξεις τους, αλλά και να ρυθμιζουν τους μισθούς του προσωπικού τους.

Πρεπει να εχουνε την ευθύνη, τις υποχρεώσεις και τις δυνατότητες κάποια να θριαμβεύσουν ή κάποια νομοτελιακά να εξαφανιστουν, ανάλογα με τις επιλογές τους.

Η μόνη μου επιθυμια ειναι ενα υγιές Πανεπιστήμιο, ένας κατεξοχήν χώρος απόκτησης Γνώσης. Συνδεμένο με την αγορά, αλλά οχι κέντρο επαγγελματικής εκπαίδευσης. Προσβάσιμο σε όλους, χωρις οικονομικές, φυλετικές ή άλλες διακρισεις, αλλά όχι για όλους: το Πανεπιστήμιο ειναι για τους φοιτητές και τους καθηγητές που πράγματι το επιθυμούν και αποδεικνύουν την επιθυμία τους με έργα και όχι με λόγια.

Πιστεύω οτι ο δρόμος για ενα Πανεπιστήμιο που να υπηρετεί και να προάγει την κοινωνία, τον πολιτισμό, αλλά και την επιχειρηματικότητα και την οικονομία, περνάει μέσα απο την αυτονόμηση του, την πραγματικη και έμπρακτη στηριξη του απο το κρατος, αλλά μακρια απο την καταδυνάστευση του απο πολιτικές σκοπιμότητες.

Όταν αυτό γίνει, οι καλύτερες και ουσιαστικότερες μεταρρυθμίσεις θα γίνονται μεσα στα Πανεπιστήμια, και θα είναι αυτές για τις οποίες κανένας Πανεπιστημιακός, ημεδαπός η αλλοδαπός, δεν θα «χάνει» δυο ώρες από το πρωινό του για να εκθέσει τις απόψεις τους περί αυτών σε κάποια εφημερίδα …

Κυριακή, 13 Μαΐου 2012

Αυτό κι αν ήτανε προφητικό ... - Το Επταήμερο του Διόδωρου



«Ολαρία - ολαρά, γύρω - γύρω τα παιδιά
ο Βενιζέλος μαζί με τον Κουβέλη,
ο Τσίπρας με τον Καμμένο αγκαλιά
η Αλέκα μαζί με τον Αντώνη 
κι η παρθένα με τον Σατανά
Ολα είναι μακρινά κι ευτυχισμένα
και τα ευρώ πέφτουνε από ψηλά
οι φιλελεύθεροι στροβιλίζονται πιο πέρα
και η Μέρκελ αστράφτει από χαρά» 

(με ευχαριστίες στον Μεγάλο «Νιόνιο»).